निष्ठा — क्तः क्तवतुश्च
The niṣṭhā participles: kta and ktavatu

गतः गतवान् इति चतुर्थस्तरस्य रूपे अधुना साध्येते — निष्ठा भूते।

Your Level 4 past-tense shortcut गतः/गतवान् finally derived: the niṣṭhā suffixes.

स्मरणम् · You already know this

चतुर्थस्तरे “सः गतः” “सा गतवती” “मया कृतम्” इति सरलः भूतकालः उक्तः — लङ्-लिट्-विना! सः “शॉर्टकट्” वस्तुतः निष्ठा-कृदन्तः। अद्य तस्य सम्पूर्णा सिद्धिः।

In Level 4 you skipped the past tenses entirely and just said सः गतः, सा गतवती, मया कृतम्. That shortcut was the niṣṭhā participle. Today the IOU is paid: we derive it properly.

सूत्राणि · The sūtras

क्तक्तवतू निष्ठा

लसक 1 · अष्टा॰ 1.1.26 ↗

क्त-क्तवतू इत्येतौ प्रत्ययौ निष्ठासंज्ञकौ।

The two suffixes kta and ktavatu are jointly named niṣṭhā.

निष्ठा

लसक 2 · अष्टा॰ 3.2.102 ↗

भूते अर्थे धातोः निष्ठा भवति।

The niṣṭhā suffixes are added to a root in the past sense.

तयोरेव कृत्यक्तखलर्थाः

लसक 3 · अष्टा॰ 3.4.70 ↗

कृत्य-क्त-खलर्थाः भावकर्मणोः एव — क्तवतुः तु कर्तरि।

क्त speaks of the action or its object (मया ग्रन्थः पठितः), while क्तवतु names the agent (अहं ग्रन्थं पठितवान्).

अनुदात्तोपदेशवनतितनोत्यादीनामनुनासिकलोपो झलि क्ङिति

लसक 4 · अष्टा॰ 6.4.37 ↗

गम्-यम्-आदीनाम् अनुनासिकस्य लोपः झलादौ किति — गम् + त → गत।

Roots like गम्, यम्, मन् drop their final nasal before a jhal-initial kit suffix: गम् + त → गत।

प्रक्रिया · Derivations

गम् + क्त → गतः

गम् + त — निष्ठा भूते; ककारः इत् (3.2.102)
ग + त — अनुनासिकलोपः झलि क्ङिति — मकारलोपः (6.4.37)
गत + सु → गतः — सुप्प्रत्ययः, रुत्वविसर्गौ — सः ग्रामं गतः

गम् + क्तवतु → गतवान्

गम् + तवत् — निष्ठा — क्तवतुः कर्तरि (3.2.102)
गतवत् — मकारलोपः पूर्ववत् (6.4.37)
गतवान् — प्रथमैकवचने नुम्-दीर्घौ — उगिदचां सर्वनामस्थानेऽधातोः (7.1.70)

कृ → कृतः (कित्त्वात् न गुणः), पठ् → पठितः (इडागमः), दृश् → दृष्टः, उच् → उक्तः। अधिकरणे अपि क्तः क्वचित् — “क्तोऽधिकरणे च ध्रौव्यगतिप्रत्यवसानार्थेभ्यः” इति: इदम् एषाम् आसितम् इत्यादि — उच्चस्तरीयं ज्ञातव्यम्।

So कृतः 'done' (kit blocks guṇa), पठितः with iṭ, दृष्टः, उक्तः with saṃprasāraṇa. A side note: with verbs of staying, motion and eating, क्त can even denote the location (3.4.76) — file that away for later reading.

अभ्यासः · Practice

गतः इत्यत्र मकारः किं जातः? What happened to the म् of गम् in गतः?

“अहं ग्रन्थं पठितवान्” — क्तवतुः कस्मिन् अर्थे? In what sense is क्तवतु used here?

कृ-धातोः क्तान्तं नपुंसकम् — मया ________। Done by me: मया ____.

धातुं निष्ठारूपेण योजयतु। Match root and niṣṭhā form.

वाक्यद्वयं समानार्थम् — कर्तरि रूपं रचयतु। Arrange the kartari version: She went home.