यदा–तदा, यदि–तर्हि
When and if: paired connectors

“यदा … तदा” “यदि … तर्हि” इति युग्मैः वाक्ययोजना।

Join clauses with यदा…तदा (when…then) and यदि…तर्हि (if…then).

श्रवणम् · Listen

वर्षाकालः
 आनन्दः —  मित्र, श्वः नदीतीरं गमिष्यामः किम्? 
Friend, shall we go to the riverbank tomorrow?  
 विजयः —  यदि वर्षा न भविष्यति तर्हि अवश्यं गमिष्यामः। 
If it doesn't rain, we'll certainly go.  
 आनन्दः —  यदि वर्षा भविष्यति तर्हि किं करिष्यावः? 
And if it rains, what will we two do?  
 विजयः —  तर्हि मम गृहम् आगच्छ। यदा वर्षा भवति तदा अहं गृहे कथाः पठामि। 
Then come to my place. When it rains, I read stories at home.  
 आनन्दः —  साधु! यदा अहम् आगमिष्यामि तदा किञ्चित् खादितुम् अपि दास्यसि किम्? 
Nice! And when I come, will you also give me something to eat?  
 विजयः —  हसतु! यदा त्वम् आगच्छसि तदा सदा खादसि एव! 
Ha! Whenever you come, you always end up eating!  

विवरणम् · Explanation

“यदा … तदा …” कालं योजयति — “यदा वर्षा भवति तदा गृहे तिष्ठामि”। “यदि … तर्हि …” शर्तं वदति — “यदि समयः अस्ति तर्हि आगच्छ”। यदा-वाक्ये यदि-वाक्ये च द्वे क्रिये भवतः।

यदा…तदा links times: when X happens, then Y happens. यदि…तर्हि links conditions: if X, then Y. Each half is a small complete sentence with its own verb — Sanskrit insists on both halves, so don't drop the तदा/तर्हि as English drops ‹then›.

भविष्यत्-शर्तेषु उभयत्र लृट् — “यदि वर्षा भविष्यति तर्हि न गमिष्यामि”। सामान्यनियमेषु लट् — “यदा सूर्यः उदेति तदा अहम् उत्तिष्ठामि”।

For future conditions, use the future in both halves: यदि वर्षा भविष्यति तर्हि न गमिष्यामि — if it rains (will rain), I won't go. For general habits, plain present in both: यदा सूर्यः उदेति तदा उत्तिष्ठामि — when the sun rises, I get up.

शब्दाः · Vocabulary

शब्दः	Meaning
यदा	when (relative)
तदा	then, at that time
यदि	if
तर्हि	then, in that case
वर्षा	rain
छत्रम्	umbrella

अभ्यासः · Practice

“________ वर्षा भविष्यति तर्हि छत्रं नेष्यामि।” If it rains, I will take an umbrella.

यदा अहं पाठं समापयामि ________ क्रीडामि। When I finish the lesson, then I play.

________ समयः नास्ति तर्हि श्वः आगच्छतु। If there is no time, then come tomorrow.

वाक्यं रचयतु — “When mother comes home, then we eat.” Arrange the words.

योजयतु — युग्मं पूरयतु। Match each opener with its partner.

वाक्यव्यवहारः · Use it

चत्वारि वाक्यानि रचयतु — द्वे “यदा … तदा …” (स्वदिनचर्यायाः), द्वे “यदि … तर्हि …” (श्वस्तनयोजनायाः, लृट्-प्रयोगेण)।

Produce four sentences: two यदा…तदा lines about your routine (present tense), and two यदि…तर्हि lines about tomorrow's plans (future in both halves).