पाठक्रमःLevel 3 · विभक्तिप्रयोगः → पाठः 3

Level 3 · Lesson 3

हरिं स्मरामि, नदीं गच्छामि
Accusative beyond -a words: हरि, गुरु, रमा, नदी

हरिम्, गुरुम्, रमाम्, नदीम् — द्वितीयायाः अन्यानि रूपाणि।

The same ‑म् idea on i-, u- and feminine words: हरिम्, गुरुम्, रमाम्, नदीम्.

श्रवणम् · Listen

प्रभाते

जनकः — राम, प्रभाते किं करोषि?
Rāma, what do you do in the morning?
रामः — प्रथमं हरिं स्मरामि, ततः गुरुं नमामि।
First I remember Hari, then I bow to my teacher.
जनकः — ततः किं करोषि?
And after that?
रामः — नदीं गच्छामि, स्नानं करोमि।
I go to the river and bathe.
जनकः — रमा अपि नदीं गच्छति वा?
Does Ramā also go to the river?
रामः — आम्, अहं प्रतिदिनं रमां तत्र पश्यामि।
Yes, I see Ramā there every day.

विवरणम् · Explanation

द्वितीयायां सर्वत्र अन्ते “म्” अस्ति — रामम् · हरिम् · गुरुम् · रमाम् · नदीम् · फलम्। हरिः → हरिम्, गुरुः → गुरुम्, रमा → रमाम्, नदी → नदीम्।

Good news: in the accusative singular, every noun type you know simply adds ‑म् — रामम्, हरिम्, गुरुम्, रमाम्, नदीम्, फलम्. Drop the final visarga if there is one (हरिः → हरिम्), or just glue म् onto the vowel (रमा → रमाम्, नदी → नदीम्).

लघुसूची — एतां पुनः पुनः वदतु: रामं पश्यामि · हरिं स्मरामि · गुरुं नमामि · रमां पृच्छामि · नदीं गच्छामि · फलं खादामि।

Mini reference — say this chain aloud until it flows: रामं पश्यामि · हरिं स्मरामि · गुरुं नमामि · रमां पृच्छामि · नदीं गच्छामि · फलं खादामि. This is your whole accusative singular, learnt as six living sentences.

शब्दाः · Vocabulary

शब्दः Meaning टिप्पणी · Note
हरिः Hari (Viṣṇu) i-stem masculine
गुरुः teacher, guru u-stem masculine
नदी river ī-stem feminine
नमति bows to with द्वितीया: गुरुं नमति
स्मरति remembers
प्रतिदिनम् every day

अभ्यासः · Practice

बालकः ________ नमति। (गुरुः) The boy bows to the teacher.
सा ________ गच्छति। (नदी) She goes to the river. Pick the right form.
प्रथमां द्वितीयया योजयतु। Match dictionary form with accusative.
वाक्यं रचयतु — “I remember Hari every day.” Arrange the words.
अहं ________ पृच्छामि — “कुत्र अस्ति आपणः?” (रमा) I ask Ramā where the shop is.

वाक्यव्यवहारः · Use it

भवतः/भवत्याः प्रभातः कीदृशः? चत्वारि वाक्यानि वदतु। प्रत्येकं वाक्ये एका द्वितीया अस्तु — कं स्मरति? कं नमति? किं खादति? कुत्र गच्छति?

Describe your own morning in four sentences, each containing one accusative: whom do you remember, whom do you greet or bow to, what do you eat, where do you go? Keep the ‑म् words ringing.